Back

สีนั้นสำคัญไฉน

อาจารย์คันธพจน์ ศรีสถิตย์  
อาจารย์ประจำสาขาวิชาวิศวกรรมเครื่องกล  
หัวหน้ากลุ่มวิจัย C3ATIP ​ 
คณะวิศวกรรมศาสตร์ มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีมหานคร  
14 มีนาคม 2557
 

     สีสำหรับในแต่ละวงการ แต่ละมาตรฐาน มีความหมายแตกต่างกันออกไป ในที่นี้ขอทบทวนความรู้เกี่ยวกับสีเป็นการกันลืม โดยแยกเป็นเรื่องๆ ดังต่อไปนี้

1. สีฟิกซ์เจอร์สำหรับตรวจสอบชิ้นงาน (Checking Fixture, C.F.)
    - สีเหลือง แทน ผิวที่ต้องการตรวจสอบ Profile
    - สีฟ้า แทน ตัว Body ของ C.F. บางครั้งใช้สีเนื้อไม้ที่ใช้ทำ C.F. เลยก็มี
    - สีแดง แทน Datum
    มีรูปตัวอย่างตามรูปที่ 1

 
รูปที่ 1 ตัวอย่างสีที่ใช้กับฟิกซ์เจอร์สำหรับตรวจสอบชิ้นงาน

2. สีสปริงสำหรับงานแม่พิมพ์ตามมาตรฐาน JIS
    - สีเหลือง สำหรับภาระเบามากที่สุด: SF - Lightest load
    - สีฟ้า สำหรับภาระเบา: SL - Light load 
    - สีแดง ภาระปานกลาง: SM - Medium load 
    - สีเขียว ภาระหนัก: SH - Heavy load 
    - สีน้ำตาล ภาระหนักมาก: SB - Hyper heavy Load 
    - สีเทา (สีดำ) ภาระหนักมากที่สุด: SG - Super load

3. สีสปริงสำหรับงานแม่พิมพ์ตามมาตรฐาน ISO
    - สีเขียว ภาระเบา: Light load
    - สีน้ำเงิน ภาระปานกลาง: Medium load
    - สีแดง ภาระหนัก: Heavy load 
    - สีเหลือง ภาระหนักมาก: Extra heavy load
    มีรูปตัวอย่างตามรูปที่ 2

 
รูปที่ 2 ตัวอย่างสีที่ใช้กับสปริงสำหรับงานแม่พิมพ์ตามมาตรฐาน ISO

4. สีมาตรฐานความปลอดภัย
    - สีแดง  หมายถึง หยุด  อันตราย ไฟ หรือลักษณะงานที่มีอันตรายสูง ระบบดับเพลิง  และอุปกรณ์หยุดฉุกเฉินของเครื่องจักรกลต่างๆ ทั้งนี้จะใช้สีตัดเป็นสีขาว เช่น ป้ายห้ามผ่าน ห้ามสูบบุหรี่ ห้ามถ่ายรูป หรือห้ามใช้ดื่ม ป้ายสัญลักษณ์เครื่องดับเพลิง สายฉีดน้ำดับเพลิง โทรศัพท์เฉพาะฉุกเฉิน เป็นต้น มีรูปตัวอย่างตามรูปที่ 3


รูปที่ 3 ตัวอย่างการใช้สีแดงในมาตรฐานความปลอดภัย

    - สีน้ำเงิน หมายถึง ข้อบังคับให้ปฏิบัติตาม หรือพึงระวังเป็นพิเศษ เพราะอาจเกิดอันตรายในการปฏิบัติงานได้ (อนุโลมให้ใช้สีฟ้า) ทั้งนี้จะใช้สีตัดเป็นสีขาว เช่น ป้ายต้องสวมหมวกนิรภัย ป้ายต้องล็อกกุญแจ ป้ายต้องให้สัญญาณแตร เป็นต้น มีรูปตัวอย่างตามรูปที่ 4


รูปที่ 4 ตัวอย่างการใช้สีน้ำเงินในมาตรฐานความปลอดภัย

    - สีเขียว หมายถึงสภาวะปลอดภัย ใช้แสดงกับเครื่องหมายสารสนเทศเกี่ยวกับภาวะปลอดภัย ทั้งนี้จะใช้สีตัดเป็นสีขาว เช่น ป้ายบอกทางหนีไฟ ป้ายปฐมพยาบาล ป้ายโปรดช่วยกันรักษาความสะอาด สภาวะความปลอดภัย เป็นต้น มีรูปตัวอย่างตามรูปที่ 5


รูปที่ 5 ตัวอย่างการใช้สีเขียวในมาตรฐานความปลอดภัย

    - สีเหลือง หมายถึงการเตือนให้ระวังอันตราย หรือบ่งชี้ว่ามีอันตราย (อนุโลมให้ใช้สีส้ม) ทั้งนี้จะใช้สีตัดเป็นสีดำ เช่น ป้ายระวังวัตถุมีพิษ ป้ายระวังวัสดุไวไฟ ป้ายระวังพื้นลื่น ป้ายระวังสารกัดกร่อน ป้ายระวังศีรษะชน เป็นต้น มีรูปตัวอย่างตามรูปที่ 6


รูปที่ 6 ตัวอย่างการใช้สีเหลืองในมาตรฐานความปลอดภัย

 
รูปที่ 7 ครอบกระจกมองข้างของรถยนต์ที่ติดไฟประดับและได้รับความนิยมในปัจจุบัน

     ท้ายนี้ท่านผู้อ่านจะสังเกตเห็นได้ชัดเจนว่า สีที่กำหนดไว้ในแต่ละวงการ แต่ละมาตรฐานนั้น มีการสื่อความหมายที่หลากหลาย และแตกต่างกันออกไป ดังนั้น เพื่อป้องกันการความผิดพลาดในการใช้งาน ซึ่งอาจจะก่อให้เกิดความเสียหายกับทั้งชีวิตและทรัพย์สินตามมาในภายหลังได้ จึงจำเป็นต้องให้ความตระหนักและใส่ใจกับมาตรฐานสีที่ใช้ด้วย มิฉะนั้นท่านอาจจะโดนใบสั่งจากเจ้าหน้าที่ตำรวจบนทางด่วนได้ ด้วยข้อหาใช้สีของไฟประดับรถยนต์ซึ่งกฎหมายไม่อนุญาตให้ใช้ เช่น สีฟ้าหรือสีเขียว ดังรูปที่ 7 ก็เป็นได้